Methaan (CH4) is een krachtig broeikasgas dat vrijkomt bij de winning, opslag, verwerking en het transport van fossiele brandstoffen. Methaan (CH₄) komt voornamelijk vrij wanneer organisch materiaal wordt afgebroken door bacteriën in een zuurstofarme omgeving, of lekt tijdens de winning van fossiele brandstoffen. De belangrijkste bronnen zijn onder te verdelen in menselijke activiteiten en natuurlijke processen. Qua menselijke activiteiten valt te denken aan landbouw en veeteelt, fossiele brandstoffen, afval en riolering. Qua natuurlijke activiteiten zijn dit moerassen en wetlands, dooiende permafrost en dieren en meren.
Methaan draagt bij aan de opwarming van de aarde en houdt warmte ongeveer dertig keer sterker vast dan CO₂. Hierdoor zorgt het gas op korte termijn voor opwarming van de aarde. Hoe meer methaanuitstoot wordt voorkomen, hoe kleiner de bijdrage aan de opwarming van de aarde. Het beperken van de uitstoot van methaan en het voorkomen van lekkages is daarom van groot belang.
Toezichtgebieden van SodM
Aardgas, dat vooral uit methaan bestaat, wordt gewonnen op zee (offshore) en op land (onshore). Productie-installaties moeten zo worden ontworpen dat de uitstoot van methaan tot een minimum wordt beperkt. Toch komt bij de productie van aardgas methaan in de atmosfeer terecht. Methaan kan ook incidenteel vrijkomen, bijvoorbeeld als er een gaskraan lekt op een installatie.
SodM houdt ook toezicht op methaanemissies bij ‘gesloten systemen’. Dit zijn netwerken die zijn opgezet om gas te leveren aan een beperkte groep gebruikers. Denk aan glastuinbedrijven, luchthavens, maar ook bijvoorbeeld bedrijventerreinen en campussen. Ieder gasnet dat gas transporteert moet verplicht worden beheerd door een gereguleerde netbeheerder. Met een ontheffing van de Autoriteit Consument & Markt (ACM) zijn bedrijven in staat om zelf hun gasnet te beheren. De hoeveelheid methaan die jaarlijks vrijkomt bij de gesloten systemen is nu nog moeilijk in te schatten. De verwachting is dat eind 2026 nadat alle jaarrapporten beoordeeld zijn een reëel inzicht wordt verkregen.