Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft de Diepteanalyse 2026 van de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) beoordeeld. De Diepteanalyse is de jaarlijkse analyse van NCG die inzicht geeft in het verwachte verloop van de versterkingsopgave, de risico’s en onzekerheden die daarop van invloed zijn en mogelijke maatregelen om deze te beperken. SodM ziet verbeteringen in de werkwijze van NCG, maar constateert ook dat het door NCG verwachte tempo van de versterkingsopgave aanzienlijk lager ligt dan eerder werd verwacht. Daarnaast adviseert SodM om bij het aanpakken van mogelijke schijnzelfstandigheid bij NCG verdere vertraging van de versterkingsopgave zoveel mogelijk te voorkomen.

Verwacht tempo versterking daalt

SodM ziet de nieuwe, uniforme werkwijze van NCG voor projectplanning en risicomanagement als een grote verbetering. Met deze werkwijze worden de risico's die mogelijk vertraging geven beter inzichtelijk en kan NCG per project maatregelen nemen om binnen de maximaal verwachte projectplanning te blijven.

De Diepteanalyse 2026 laat zien dat de versterkingsopgave volgens alle door NCG onderzochte scenario’s in 2032 kan worden afgerond. Tegelijkertijd ligt het verwachte tempo de komende jaren aanzienlijk lager dan in eerdere Diepteanalyses en planningen. In de huidige prognose van NCG is in 2028 ongeveer 78 procent van de te versterken gebouwen gereed. In de eerdere Diepteanalyse was dat nog minimaal ongeveer 86 procent.

SodM vindt de aannames voor de huidige prognose en de bandbreedte van de Diepteanalyse 2026 zeer conservatief. Volgens SodM bieden de inzichten uit de Diepteanalyse 2026 voldoende ruimte om ambitieuze doelstellingen te stellen. SodM adviseert daarom om voor 2026 en de komende jaren veel hogere doelstellingen vast te stellen dan de aantallen die volgen uit de huidige prognose van NCG. Ook adviseert SodM om zo snel mogelijk met alle betrokken partijen te bespreken welke maatregelen mogelijk zijn om risico’s en vertragingen te beperken.

Voorkom verdere vertraging door schijnzelfstandigheid

NCG benoemt de risico’s rond de wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties (DBA) als een risico voor de uitvoering van de versterkingsopgave. Volgens NCG zijn er functies en opdrachten waarbij mogelijk niet aan de voorwaarden voor inzet van zelfstandigen wordt voldaan. Het effect van maatregelen om aan de wet DBA te voldoen is nog niet meegenomen in de planning van de versterkingsopgave.

Bij NCG werken ruim 200 professionals als zelfstandige, onder wie mensen met specialistische kennis van het aardbevingsdossier. Als een groot deel van deze professionals op korte termijn niet meer voor NCG kan werken en niet snel kan worden vervangen, kan dit gevolgen hebben voor de voortgang van de versterkingsopgave.

SodM adviseert daarom om bij de aanpak van schijnzelfstandigheid een expliciete en transparante afweging te maken tussen het zwaarwegende belang van de veiligheid van bewoners in Groningen, waarop de zorgplicht in de Tijdelijke wet Groningen ziet, en de belangen die de wet DBA beoogt te beschermen. Daarbij moet zoveel mogelijk worden voorkomen dat professionals binnen NCG wegvallen en niet op korte termijn kunnen worden vervangen, waardoor de versterkingsopgave verder vertraagt.