Methaan is de belangrijkste component van aardgas. Het is een krachtig broeikasgas en zorgt mede voor de opwarming van de aarde. Daarom is het belangrijk om uitstoot en lekkage van methaan bij de winning en productie van aardgas zo laag mogelijk te houden. SodM houdt hier toezicht op.

Wanneer komt methaan vrij?
Aardgas wordt gewonnen op zee (‘offshore’) en op land (‘onshore’). Bij de productie van aardgas komt onvermijdelijk ook methaan in de atmosfeer terecht. Productie-installaties moeten daarom zo worden ontworpen dat de uitstoot van methaan tot een minimum wordt beperkt. Methaan ontsnapt soms ook per ongeluk, bijvoorbeeld als een oude gasput lekt. De Nederlandse olie- en gasbedrijven nemen zo’n drie procent van de landelijke methaanemissies voor hun rekening. Dit is gebaseerd op de milieujaar­verslagen van de ondernemingen. Mijnbouwondernemingen rapporteren jaarlijks de uitstoot van methaan bij de winning van aardgas in hun elektronische milieujaarverslag (e-MJV).

Beperken uitstoot methaan vastgelegd in vergunning
Voor het winnen van aardgas op land heeft een onderneming een omgevingsvergunning nodig. Offshore moet een mijnbouwonderneming een mijnbouwmilieuvergunning aanvragen. De mijnbouwonderneming vraagt een vergunning aan bij het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK). SodM adviseert het ministerie van EZK over de toe te passen technieken in de vergunningen van mijnondernemingen. Ook bij het uitvoeren van toezicht kijkt SodM naar de technieken die bedrijven toepassen. SodM houdt hierbij de lijn aan dat de beste beschikbare technieken moeten worden toegepast door de mijnondernemingen. Dit betreft zowel technieken voor het terugbrengen van emissies, als technieken voor het verhelpen van lekkages. SodM inspecteert gasproductie-installaties om te controleren hoe de mijnbouwondernemingen maatregelen in de praktijk toepassen.

Methaanprogramma SodM
SodM startte in 2016 een methaanprogramma. Dit methaanprogramma heeft als doel om beter zicht te krijgen op de daadwerkelijke methaanuitstoot van de gehele sector om zo uiteindelijk deze uitstoot terug te brengen. Met deze gegevens kijkt SodM opnieuw naar haar toezichtbeleid op methaan.

Het programma bestaat uit de volgende vier onderzoeken:

  1. Methaanemissies van verlaten putten op land (Zie het ECN-rapport: Rapport Methaan emissiemetingen aan buiten gebruik gestelde olie- en gaswinningsputten.)
  2. Methaanemissies van actieve installaties op land (Zie het ECN/TNO Rapport: Berekening van methaanemissies van een geselecteerd aantal actieve gaswinningslocaties voor Staatstoezicht op de Mijnen)
  3. Methaanemissies installaties op zee (door ECN uitgevoerd in opdracht van Nogepa en gemonitored door SodM. Het rapport is nog niet beschikbaar, de beschrijving van het programma wel.)
  4. Methaanemissies (verlaten) putten op zee (oriënterend onderzoek gestart, SodM verwacht de resultaten in het eerste kwartaal van 2019).


Verder onderzoek naar uitstoot van gasputten
SodM start in 2019 een onderzoek naar hoe bestaande en geabandonneerde putten zich op de langere termijn gedragen. SodM wil zo antwoord krijgen op vragen als: hoe beïnvloeden (verlaten) putten de ondergrond? Wat zijn kansen op lekkages, boven of onder de grond? Hebben verlaten putten nog invloed op beweging in de ondergrond? SodM verwacht de resultaten in de loop van 2020. Op basis van dit onderzoek kijkt SodM of en zo ja hoe zij haar toezichtbeleid moet aanpassen.